Hoe jouw organisatie wapenen voor de toekomst?

Bloggen vergt naast creativiteit, een brede interessesfeer en een vlotte pen vooral veel tijd.
Toen Sanne Velthuis aanklopte voor een gastblog in een domein waarover ik ook al eens pen, was ik meteen enthousiast.
Lees vooral meer over haar visie op de toekomst van organisaties.

Stimuleer initiatief en innovatie binnen je organisatie
In dit artikel wil ik het graag hebben over het belang van een dynamische bedrijfscultuur die inspeelt op de mogelijkheden en de uitdagingen van de digitale, innovatieve kenniseconomie. Onder invloed van nieuwe communicatietechnologieën die het mogelijk maken om veel flexibeler om te gaan met kennis en vaardigheden in organisaties, zijn onze samenleving en onze economie sterk aan het veranderen. Het potentieel van deze digitale informatie en communicatiekanalen komt langzamerhand tot uiting in het bedrijfsleven, zoals in de ideeën omtrent ‘het nieuwe werken’. Volgens velen is dit pas het begin van de transformaties die ons te wachten staan op het gebied van werk, talent management en bedrijfsorganisatie.

Talent optimalisatie
De sleutel tot een dynamische, creatieve organisatie die niet alleen reageert op economische trends, maar die de kracht heeft om zelf trends in beweging te zetten, bestaat erin gebruik te maken van de creatieve impulsen en de potentie tot innovatie van mensen. Zowel individueel – optimalisatie van iemands unieke talenten – als collectief.  Onderzoek heeft namelijk uitgewezen dat veel baanbrekende ideeën voortkomen uit interactie en samenwerking (zoals Keith Sawyer overtuigend uiteenzet in zijn boek Group Genius).

Vergeet je communicatiemodel niet!
Het stimuleren van interactie volstaat niet.
Het gaat er hierbij ook om de manier waarop dit gebeurt. Natuurlijk is er binnen elke organisatie altijd wel een bepaalde mate van communicatie en samenwerking, maar vaak beperkt dit zich tot a) communicatie binnen afdelingen die zich bezighouden met soortgelijke vraagstukken en werkzaamheden, en
b) verticale communicatie tussen deze teams van werknemers en hun superieuren.
Deze vormen van communicatie zijn natuurlijk een noodzakelijke basis voor het dagelijkse management van de organisatie, maar het probleem is dat dit model weinig mogelijkheden biedt voor het samenbrengen van mensen met uiteenlopende kennis en oogpunten. Bovendien werkt een sterk gesegmenteerde organisatiestructuur de ontwikkeling van persoonlijke talenten en interesses tegen.

Op naar een vrije, open cultuur
Zoals Jef Staes duidelijk probeert te maken in Ik Was Een Schaap: kunstmatige barrières tussen mensen, werkzaamheden en taakverdelingen creëren mensen met een schapen-mentaliteit.
Door het verwijderen van de kunstmatige hekkens tussen mensen, maak je ze tot zelfstandig denkende, creatieve werknemers die de ruimte hebben om hun passie te volgen en in te zetten voor het bedrijf. Dit betekent dus een organisatiemodel dat de interactie en communicatie op horizontaal niveau bevordert, en het makkelijker maakt voor medewerkers met een bepaalde interesse om (tijdelijk) over te stappen naar een andere afdeling of een ander project. Dit vergt dus een strategische aanpak om de organisatiecultuur vrijer, meer open en meer flexibel te maken, iets dat uiteraard niet van de ene dag op de andere klaar te spelen is.

Werk drempelverlagend
Begin met het organiseren van wekelijkse meetings tussen verschillende afdelingen, ook afdelingen die gewoonlijk niet vaak met elkaar in aanraking komen.
Een andere manier om horizontale communicatie te bevorderen is door op een natuurlijke manier gebruik te maken van de spontane sociale inclinaties van mensen: maak het makkelijker voor collega’s om een praatje met elkaar aan te gaan door het creëren van een open, sociale ruimte waar medewerkers elkaar kunnen ontmoeten tijdens een koffiepauze. Ook het organiseren van sociale evenementen kan hier deel van uitmaken. Ik werkte ooit voor een bedrijf dat elke maand een sportieve middag organiseerde waarbij collega’s die normaliter niet vaak samenwerkten, in een gezamenlijk team werden ingedeeld en getooid in matchende bedrukte t-shirts een aantal sportieve uitdagingen moesten aangaan. Het was misschien niet het meest originele concept, maar als gevolg van dit soort activiteiten kwam je met mensen in aanraking, en stapte je vervolgens makkelijker op iemand af als je met een probleem zat, of een idee had maar niet goed wist hoe je dit het best kon aanpakken.

Integreer social media
Ook sociale media kunnen een belangrijke rol spelen bij het bevorderen van een meer open bedrijfscultuur. Een blog waar teamleden van verschillende afdelingen hun bevindingen kunnen delen met de rest van de organisatie zorgt ervoor dat medewerkers een idee hebben van wat er op andere afdelingen speelt. Stimuleer het gebruik van Twitter tussen werknemers, en deel relevante nieuwe posts op de bedrijfsblog. Heldere communicatie vanuit het management, en vooral ook de mogelijkheid voor werknemers om op een interactieve manier hun eigen ideeën naar voren te brengen zijn essentieel voor een bedrijfscultuur die initiatief en creativiteit stimuleert.

Dit zijn natuurlijk maar een aantal algemene suggesties. Hoe deze principes in praktijk het best kunnen worden uitgewerkt hangt af van de grootte, de structuur en de sector van de organisatie in kwestie. Een horizontaal communicatiemodel  dat inspeelt op de mogelijkheden van de digitale kenniseconomie is echter een belangrijke eerste stap naar een  bedrijfsmodel waarin innovatie, dynamiek en de eigen inbreng van werknemers centraal staat.